Kultowe „Legendy warmińskie” powracają w nowym wydaniu – z odświeżoną szatą graficzną, poprawioną typografią i dedykacją dla Edwarda Cyfusa. Projekt wpisuje się w inicjatywę „Komiksy z Warmii i Mazur”, promującą dziedzictwo regionu przez sztukę opowieści rysunkowej.
Czym są „Legendy warmińskie”?To seria komiksów opartych na ludowych opowieściach z Warmii, stworzona przez lokalnych twórców i wznowiona po latach. Nowe wydanie ukazało się w 2024 roku w ramach inicjatywy „Komiksy z Warmii i Mazur”, promującej dziedzictwo i tożsamość regionu przez medium komiksowe. |
Powrót kultowych „Legend warmińskich”
Kultowe zeszyty „Legendy warmińskie” wracają w zbiorczym wydaniu. Te komiksowe opowieści wciąż bawią i uczą, trafiając do szkół, bibliotek i serc czytelników. Nowa edycja wpisuje się w inicjatywę „Komiksy z Warmii i Mazur”, tworzącą przestrzeń dla lokalnych twórców. Pomysł na wznowienie trzech „Legend warmińskich” dojrzewał od dawna. Na spotkaniach autorskich czy imprezach komiksowych czytelnicy od lat dopytywali autorów o unikatowe egzemplarze, które po wydaniu kilkanaście lat temu rozeszły się na pniu. „Jak chłop łabędzia za żonę wziął”, „O królu i chłopcu w czepku urodzonym”, „Jak powstała wyspa Lalka na Jeziorze Łańskim” – również nauczyciele i wykładowcy antropologii chętnie korzystali z tych opowieści w pracy dydaktycznej. Dzisiaj, po latach, to „białe kruki” sprzedawane na aukcjach nawet za kilkaset złotych.
– Polski rynek komiksowy przeżywa dziś najlepszy okres od dekad – przyznaje Jarosław Gach, rysownik, współautor „Legend”. – Choć nakłady nie sięgają już rekordów z lat 80., gdy sprzedawały się setki tysięcy egzemplarzy, wciąż powstają dziesiątki wartościowych publikacji. „Legendy warmińskie” mają jednak szczególną nośność – istnieją w świadomości mieszkańców regionu, pojawiają się w mediach, a na konwentach regularnie dostajemy pytania o ich wznowienie. Przez lata marzyliśmy, by dorysować zeszyt z czwartą legendą i zrobić edycję zbiorczą. Ale potrzebne były fundusze i odpowiednia osoba, która poprowadzi całe przedsięwzięcie i przebije się na rynku.
Boom komiksowy zbiegł się z rozwojem sztucznej inteligencji. Ale warmiński rysownik przyznaje, że ręczna praca będzie coraz bardziej ceniona, choć stanie się trudniejsza. – To trochę jak z zawodem kowala – kiedyś powszechny, dziś ekskluzywny – zauważa Jarek.
Komiksy z Warmii i Mazur – przestrzeń dla lokalnych twórców
Nowa edycja „Legend warmińskich” została wydana we wrześniu we współpracy z Rafałem Śliwiakiem, olsztyńskim popularyzatorem komiksu, promotorem regionalnego dziedzictwa i turystyki. Zawiera poprawioną typografię (wcześniej w każdym zeszycie była użyta inna czcionka), ujednoliconą szatę graficzną oraz kilka nowych ilustracji. Okładka wykorzystuje projekt przygotowany kilka lat temu na potrzeby niemieckiej wersji „Legend”.
Edward Cyfus – strażnik warmińskiej mowy
Nowe wydanie twórcy zadedykowali zmarłemu w maju Edwardowi Cyfusowi – pisarzowi i popularyzatorowi gwary warmińskiej, który współpracował przy pierwszej edycji komiksów. To on tłumaczył teksty na warmińską mowę, nadając im autentyczność i lokalny koloryt. Celem publikacji jest ocalenie tego niematerialnego dziedzictwa Warmii.
– Powrót do legend w moim przypadku wynika z poszukiwania regionalnej tożsamości. Jak większość mieszkańców Warmii i Mazur, pochodzę z rodziny przesiedleńczej, a sięganie do dziedzictwa jest próbą identyfikacji z regionem – przyznaje Marcin Wakar, współautor tekstów. – Dzięki Edwardowi Cyfusowi nasze teksty zabrzmiały prawdziwie. Trudno będzie znaleźć kogoś z jego wiedzą i pasją. Na szczęście w ostatnich latach gwara warmińska ożyła dzięki organizowanym warsztatom, więc mamy nadzieję, że znajdziemy kontynuatora do współpracy.
„Komiksy z Warmii i Mazur”
Wydanie zbiorcze „Legend warmińskich” to część działań pod szyldem „Komiksy z Warmii i Mazur”. Rafał Śliwiak, pomysłodawca tej inicjatywy, planuje kolejne publikacje, tworząc przestrzeń dla lokalnych autorów – uznanych, jak i debiutujących. – To nieformalna inicjatywa autorsko-wydawnicza, która ma na celu tworzenie i promocję komiksów, przez tematykę lub autorów związanych z Warmią i Mazurami – tłumaczy. – Jako miłośnicy sztuki komiksu i mieszkańcy regionu zafascynowani jego dziejami i kulturą, jesteśmy przekonani, że język komiksu to doskonałe narzędzie nie tylko do ekspresji artystycznej, ale też opowiadania o historii, dziedzictwie kulturowym i tradycjach regionu. A tym samym jego świetna promocja w kraju i – być może – także za granicą.
Tekst: Beata Waś, obraz: arch. wydawcy
Najczęściej zadawane pytania:
Nowa edycja dostępna jest w wybranych księgarniach i podczas wydarzeń promujących komiks na Warmii i Mazurach. Informacje o dystrybucji znajdują się na profilach inicjatywy „Komiksy z Warmii i Mazur”.
To lokalni twórcy – pisarze, ilustratorzy i promotorzy kultury regionalnej, m.in. Jarosław Gach, Marcin Wakar i Rafał Śliwiak.


