FILMY, KTÓRE POWSTAŁY NA WARMII I MAZURACH

Retrospekcja z buntem

Lipiec 1995. Na koncert w Żarnowcu zorganizowany przez Jurka Owsiaka (autentyczne wydarzenie) przyjeżdża Kuba (Waldemar Błaszczyk) z córeczką Zuzą. Opowiada dziewczynce historię swej młodości. Czas cofa się do roku 1988. Dziewiętnastoletni zbuntowany chłopak mieszka z ciotką i ojcem, emerytowanym wojskowym, rozgoryczonym i apodyktycznym. Pewnego dnia Kuba spotyka kilkanaście lat od niego starszą piękną i ekscentryczną Dianę (Katarzyna Figura). To fabuła filmu „Autoportret z kochanką” z 1996 roku w reż. Radosława Piwowarskiego.

Pikantny sukces

Film nosił tytuł roboczy „Bieg do drzewa”, który sugerował relacje między przełożonym, a szeregowym żołnierzem w armii, tzw. falę. Pod koniec realizacji filmu, podczas luźnej rozmowy na planie, reżyser stwierdził, że tytuł mu nie pasuje. Po burzy mózgów zdecydowano się na bardziej „pikantną” wersję. Film odniósł sukces komercyjny – ponad 900 tys. widzów w kinach. Otrzymał na Festiwalu Filmowym w Gdyni nagrodę za najlepszą kreację aktorską dla Marceliny Zjawińskiej (córka) i najlepszą drugoplanową rolę męską dla Jerzego Treli (ojciec Kuby).

Prochy w Śniardwach

Większość scen do filmu, oprócz autentycznego koncertu w Żarnowcu z udziałem Jurka Owsiaka, realizowano na Mazurach: na poligonie i w jednostce wojskowej w Orzyszu, a także w Piszu, Karwiku. Nad brzegiem Śniardw powstały odważne sceny kąpieli wyzwolonej Diany i rozsypania jej prochów po śmierci. Ekipa filmowa mieszkała około miesiąca w trzygwiazdkowym Hotelu nad Pisą.

Komendy bez reakcji

Scenę defilady podczas przysięgi powtarzano kilkakrotnie, bo Katarzyna Figura na planie filmowym… rozpraszała statystujących żołnierzy. Jej świetna forma i wyzywający strój sprawiały, że nie reagowali na komendy. Podobnie było, kiedy wojsko przywoziło na plan filmowy grochówkę. Żołnierze bardziej zainteresowani byli obserwowaniem aktorki niż wydawaniem obiadu.

Gęś na smyczy

We wsi Karwik robiono „casting” na gęś która towarzyszy głównym aktorom jako wygrana w konkursie strzelniczym przez Dianę. Nakładano na próbę sznurek na szyję kilkudziesięciu gęsiom z okolicznych gospodarstw. Aż znaleziono taką, która się nie buntowała i dała się prowadzać na smyczy niczym pies.

Nostalgia za młodością 

Film zawiera pewne autobiograficzne elementy z życia Radosława Piwowarskiego, reżysera i autora scenariusza. – Tłumaczył, że chciał pokazać w filmie proces przechodzenia w dorosłość, tęsknotę za tym najpiękniejszym okresem w życiu człowieka, choć pełnym błędów – mówi Bogumił Osiński, który na planie filmowym realizował dla TVP2 reportaż „Dojrzewanie według Piwowarskiego”. – Każdego ranka przed zdjęciami reżyser wchodził do przyczep campingowych zamienionych na garderoby, gdzie robiono make up. Obsługa i aktorzy witali go chórem: „dzień dobry kochany panie reżyserze”. I tak zostało do dziś, zawsze gdy dzwonię do niego lub się spotykamy, witam go tymi słowami.

Samolot z Hollywood

Katarzyna Figura, która zagrała w 1987 roku w „Pociągu do Hollywood” Piwowarskiego, wyjechała w latach 90. do USA. Kiedy dowiedziała się o scenariuszu do nowego filmu, sama zadzwoniła do reżysera z propozycją zagrania głównej roli. Zgodził się natychmiast. W trwającej 11 godzin drodze z Los Angeles do Warszawy, wydziergała na drutach kusą sukienkę w której występuje w filmie. – „Nigdy nie zrobisz kariery w Hollywood” – powiedziała reżyserowi po powrocie. – W filmie amerykańskim może nie być seksu, ale musi być przemoc.

Tekst: Beata Waś, konsultacje merytoryczne: Bogumił Osiński

Warmińsko-Mazurski Fundusz Filmowy

wspiera twórców realizujących w regionie filmy fabularne i seriale telewizyjne, dokumenty i animacje. 

Warmińsko-Mazurski Fundusz Filmowy

Centrum Edukacji i Inicjatyw Kulturalnych

Olsztyn, ul. Parkowa 1

www.funduszfilmowy.warmia.mazury.pl