Chyba nikogo nie trzeba przekonywać, że to na Warmii bije astronomiczne serce Polski. Przecież to tutaj, już w 1543 roku, zostało wydane dzieło życia Mikołaja Kopernika – „O obrotach sfer niebieskich”. A dzisiaj mamy w regionie dwa planetaria plus jedno mobilne oraz pięć obserwatoriów plus jedno działające okresowo.

Jesteśmy stąd, z Warmii. Właśnie tutaj nasze serce bije najmocniej. A jakże. Ale nawet gdybyśmy nie byli stąd, to atrakcje związane z obserwacją nieba byłyby kolejnym powodem, żeby jechać również tu, a nie na krańce świata. To najmniej zaludniony region w Polsce, w związku z tym najmniej oświetlony, a dla obserwacji nieba to tylko zaleta. Poza tym na Warmii jest po prostu pięknie. Chociaż na promocję regionu poszły grube miliony i wydaje nam się, że wszystko wiemy, to Warmia jest wciąż mało odkryta.

Zacznijmy od Fromborka, gdzie żył i tworzył kanonik warmiński Mikołaj Kopernik. Znajduje się tu jeden z największych w Polsce teleskopów astronomicznych, a ponad 100 lat temu powstało muzeum słynnego astronoma. Największą jego atrakcją jest Planetarium i oddany kilka lat temu Park Astronomiczny.

Krótszą historię ma olsztyńskie obserwatorium ulokowane w dawnej wieży ciśnień, przy ul. Żołnierskiej. Niedaleko, przy alei Piłsudskiego, znajduje się Planetarium wyposażone – o czym mało kto wie – w najnowocześniejszą aparaturę projekcyjną.

Absolutnym hitem są placówki naukowe. Pod Olsztynem, w Bałdach, na terenie należącym do Uniwersytetu Warmińsko-Mazurskiego, w 2015 roku powstała stacja LOFAR PL-612, pierwsza z trzech planowanych stacji w Polsce. LOFAR to gigantyczny radioteleskop rozlokowany w całej Europie, oparty na ponad 100 tys. dipoli, czyli punków odbierających sygnały radiowe z kosmosu. Pozwala on oglądać gwiazdy odległe od Ziemi nawet o siedem miliardów lat świetlnych.

UWM ma jeszcze jedną placówkę badawczą: Obserwatorium Satelitarne w Lamkówku, które praktycznie w całości jest nadzorowane przez naukowców z Wydziału Geodezji, Inżynierii Przestrzennej i Budownictwa.

A wracając na ziemię, obowiązkowo trzeba wspomnieć o największym, społecznym Obserwatorium Astronomicznym w Truszczynach. Jest malowniczo położone wśród pól pod Lubawą, a niełatwy dojazd do niego, rekompensuje niesamowitymi przeżyciami związanymi z prowadzonymi tu sesjami i pokazami.

Obserwatorium to jedna z form działalności Fundacji Nicolaus Copernicus. Przede wszystkim zajmuje się popularyzacją wiedzy o astronomie i jest dumna m.in. z wydania jedynego polskiego tłumaczenia książki „Narratio Prima”, która była streszczeniem słynnego dzieła Kopernika „De revolutionibus orbium coelestium”. W 1539 roku Kopernik zdecydował o jego wydaniu, jednak przyjaciel Jerzy Joachim Retyk, matematyk z Wittembergi, podjął się napisania streszczenia, które było niejako formą promocji dzieła. Fundację prowadzi Robert Szaj, znawca i pasjonat astronomii, którego miłością do gwiazd zaraziła mama, prezentując mu w młodości książkę „1001 pytań o Koperniku”.

Truszczyny są wyjątkowe jeszcze z innego powodu, jak choćby powstającej obok Obserwatorium winnicy Copernicus, która już rodzi wspaniałe grona szczepu regent, dające wyjątkowe, jak na tę część Polski, wina.

Tekst: Dorota i Jarek Kowalscy, obraz: archiwum www.szalonewalizki.pl

Szalone Walizki to blog prowadzony przez Dorotę i Jarka Kowalskich. Ona organizuje podróże, nieustannie szukając nowych kierunków. Zawsze ma w zanadrzu przynajmniej dwa-trzy bilety na kolejne wyprawy. On pisze, nurkuje, fotografuje nad i pod wodą, filmuje – taki kombajn wielozadaniowy, który kocha to, co robi. Szalone Walizki to ich sposób na życie i najlepsza szkoła życia. To rodzaj poradnika i pamiętnika, z którego może korzystać każdy. Więcej historii podróżniczych na www.szalonewalizki.pl

AURA BLOGERÓW

Poznajcie blogerów z Warmii i Mazur. To podróżnicy opisujący swoje wyprawy, fascynaci kuchni regionalnej prezentujący w sieci swoje przepisy, testerzy kosmetyków, promotorzy życia blisko natury, recenzenci nowych technologii, muzyki, książek, młode mamy opisujące na blogu swoje doświadczenia z pociechami. Te strony w kolejnych wydaniach magazynu będziemy oddawać właśnie im. Będziecie mogli też poznać ich osobiście – mecenasem projektu jest Aura Centrum Olsztyna, która zorganizuje z blogerami spotkania autorskie w nowo otwartej strefie restauracji. Najbliższe spotkanie z autorami
bloga Szalone Walizki odbędzie się 30 września o godz. 16 w Aura Centrum Olsztyna.